Wat is spraakmotoriek?
Je spraak bestaat uit veel verschillende klanken.
Als kinderen klanken nog niet goed kunnen uitspreken, valt dat ons als luisteraar vaak duidelijk op. Ze zijn dan moeilijk(er) te verstaan.
Om alle klanken goed uit te kunnen spreken, moet je als kind leren de véle spieren van je mond onder controle te leren bewegen.
Zegt een kind nog “a-a” (voor “papa”) in plaats van “papa”, lukt het ze misschien nog niet om de spieren van de lippen te bewegen.
Zegt een kind “ba” (voor “bak”) heeft het kind mogelijk nog geen controle over tongbewegingen.
Vroeg in de ontwikkeling is het dus nog heel normaal dat kinderen klanken weglaten of vervangen.
Ze hebben nog niet de controle over de onderliggende voorwaardelijke spierbewegingen die daarvoor nodig zijn.
Om te kunnen kruipen, lopen, fietsen, heb je immers óók spierbewegingen nodig waar je controle over moet hebben.
Heb je dat niet? Dan val je om!
Heb je nog geen controle over de bewegingen van de spraakspieren, dan laat je klanken weg en ben je nog niet goed te verstaan.
Super logisch toch?
De andere klank die je dan hoort, of het weglaten van de klank is geen ‘fout’.
Het is de best mogelijke oplossing van de mondspieren van uw kind op dit moment tijdens het praten.
Hoe ouder een kind wordt, hoe meer het zich ontwikkelt en hoe meer controle over de spraakbewegingen zullen gaan ontstaan. Hierdoor begint een kind steeds meer klanken goed te kunnen uitspreken.
Zie hieronder op de afbeeldingen de variatie tussen kinderen in wijze van uitspreken, wat allemaal te verklaren kan zijn vanuit nog een onrijpe spraakmotorische ontwikkeling…
Een PROMPT-getrainde logopedist kijkt hoe de spraakbewegingen van uw kind samenwerken en waar dat nog lastig is. Door spraakbewegingen goed te observeren, laat het ons precies zien waar de spraakmotorische ontwikkeling nu staat en wat de volgende stap kan zijn. Zij kan dan advies geven of therapie nodig is, of dat het nog passend is binnen de normale ontwikkeling. Het eindeloos oefenen en herhalen van klanken heeft geen zin, als een kind niet in staat is de onderligende spierbewegingen te kunnen maken met de mond. In dat geval zal er toch echt spraakmotorische therapie in de vorm van PROMPT geboden moeten worden.
Vermoeden van spraak(motorische) problemen?
Vermoed u bij uw kind/leerling/cliënt spraakmotorische problemen?
Dan is het belangrijk dit vroegtijdig te signaleren, zodat uw kind de juiste vorm van therapie kan krijgen.
De logopedist kan een kind ondersteunen in het leren vormen van de spierbewegingen vanuit de PROMPT-benadering [klik hier], zodat het kind meer communicatieve succeservaringen kan gaan op doen in de communicatie. Hierdoor zal een kind meer spreekplezier ervaren, de communicatie verbeteren waardoor een kind meer in verbinding kan komen met personen die voor hem/haar van betekenis zijn in het leven.
Wanneer er niet of te laat wordt gestart met spraakmotorische ondersteuning, zullen inefficiënte en afwijkende spraakbewegingspatronen zich meer automatiseren (de problemen worden hardnekkiger). Hierdoor wordt het op latere leeftijd voor het kind lastiger deze bewegingen bij te gaan stellen in nieuwe, efficiëntere spraakbewegingspatronen.